Научниците дадоа јасен одговор: Дали е подобро летното или зимското сметање на времето?

Пред промената на часовниците во зимско сметање на времето, со години се води дебата за тоа дали оваа практика треба да се укине, а научниците дадоа јасен одговор за тоа кој временски систем треба да се задржи – летното или зимското сметање на времето.

Според новата научна анализа, зимското сметање на времето би било покорисно за здравјето на луѓето отколку трајното летно сметање на времето, пренесува Хојте.

Зошто зимското сметање на времето е подобро?

Истражувачите од Универзитетот на Британска Колумбија во Канада ги анализирале досегашните научни истражувања за влијанието на сметањето на времето врз човечкиот организам.

Нивните заклучоци, објавени во списанието на Канадската медицинска асоцијација, укажуваат дека, доколку се укине сезонското менување на времето, би било подобро трајно да се одржува стандардното, или зимско време.

Главната причина е утринската светлина. Нашиот организам има внатрешен биолошки часовник кој ги регулира спиењето, будноста и многу други телесни процеси. Дневната светлина наутро му помага да се усогласи со природниот ритам на денот и ноќта, додека поголемата изложеност на светлина во вечерните часови може да го одложи заспивањето.

Затоа, трајното летно сметање на времето, особено во текот на зимските месеци, може негативно да влијае на квалитетот и времетраењето на спиењето.

Патрик Бејлис од Универзитетот на Британска Колумбија објаснува дека привлечноста на трајното летно сметање на времето е разбирлива. Луѓето сакаат да имаат повеќе дневна светлина по работа или училиште, но истражувањата покажуваат дека подоцнежното изгрејсонце може да биде поврзано со пократко спиење, послаба продуктивност и послаб успех на училиште.

Проблем се темните зимски утра

Научниците особено предупредуваат на последиците што трајното летно сметање на времето би можело да ги има во текот на зимата. Во тој случај, Сонцето би изгревало еден час подоцна отколку според зимското сметање на времето.

Тоа значи дека многу ученици би оделе на училиште, а вработените на работа додека надвор е сè уште темно.

Покрај можното влијание врз сонот и концентрацијата, се поставува и прашањето за безбедноста во сообраќајот, особено кога станува збор за децата кои патуваат до училиште.

Некои земји веќе се обидоа да воведат трајно летно сметање на времето, но подоцна се откажаа од таа одлука. Соединетите Американски Држави воведоа трајно летно сметање на времето во 1974 година, но одлуката беше повлечена истата година.

Русија го применуваше истиот систем од 2011 до 2014 година, по што се врати на стандардното време. Чиле донесе слична одлука.

Кога повторно ги поместуваме часовниците?

На зимско сметање на времето преминуваме во недела, 25 октомври 2026 година. Тогаш, во три часот наутро, стрелките на часовникот ќе ги поместиме еден час наназад, односно на два часот. Тоа значи дека таа ноќ ќе имаме еден час повеќе за спиење, но во попладневните часови порано ќе се стемнува.

Иако за укинувањето на менувањето на времето се дискутира со години, конечна одлука на ниво на Европската Унија сè уште не е донесена. Уште во 2019 година, Европскиот парламент поддржа предлог за укинување на сезонското менување на времето, но земјите членки не постигнаа договор дали трајно треба да се задржи летното или зимското сметање на времето.